Para's en groene longen

Er gaan geruchten dat de basis voor de para's in Tielen zal opgedoekt worden. De beslissing zal binnenkort worden genomen.
De bezorgdheid gaat naar wat er met het uitgestrekte domein zal gebeuren. Militaire domeinen zijn niet ingekleurd op de gewestplannen. En dan kan de strijd om de grond losbarsten. Hopelijk wordt deze groene long in de rand van Turnhout bewaard en wordt ze niet aangevreten door de geldziekte van de verkaveling, de bebouwing...  Maar ja, dit zal wel weer ijdele hoop zijn.

In één klap enkele tientallen "daklozen" erbij

Je kon het al enkele weken zien aankomen....
Het huis op de hoek van de Rerum Novarumlaan en de Guido Gezellestraat werd verkocht... Tot hier toe was de tuin een prachtig hoekje: met een klassieke ligusterhaag en daarachter een klein tuintje met enkele boompjes, lage struikjes en een groot opgeschoten bos bamboe. Daarin hadden meerdere tientallen mussen hun onderkomen gezocht. Een pracht voor het oog, een schuiloord voor de diertjes.
Maar zoals ik al zei... je kon het al zien aankomen. De nieuwe bewoners willen de tuin "toonbaar" maken.... en dus ging de bamboe eraan. Ineens weg beschutting, weg voedsel, weg nestgelegenheid... Maar, ja, het woekert zo hé.... Misschien planten we wel een boom in de plaats...
Natuurlijk moet er af en toe eens vernieuwd worden. Maar misschien moeten we wel eens beter nadenken over de gevolgen voor het aanwezige leven als we dit doen, op korte en op lange termijn. Dus ik spreek me er niet over uit, maar op korte termijn moeten in elk geval enkele tientallen vogels een nieuwe thuis zoeken.
Als het daarbij zou blijven dan tot daar nog aan toe... Als we even nagaan wat er in de onmiddellijke buurt de afgelopen maanden is "vernieuwd":

• een voortuin is geplaveid
• een ander huis, iets verderop is verkocht, in de voortuin stond een taxus en in de achtertuin een enorme spar, een prachtige uitkijkpost... beide zijn intussen gesneuveld
• in onze straat is een deel van een prachtige beukenhaag voor de bijl gegaan en er zijn twee huizen op gezet
• op het einde van de straat is een machtige boom gekapt, om plaats te maken voor een huis

En dit alles binnen een straal van iets meer dan 100meter...
Is er iets natuur bijgekomen? Niet dat ik weet.

Het zijn niet de eerste aanslagen die worden gepleegd op de woonomgeving van de mussen.

• het bosje vlak voor het station, waarin ook tientallen mussen waren gehuisvest, is moeten verdwijnen voor fietsenrekken
• op het eind van de Diksmuidestraat, dicht bij de parking van het station, zijn andere bosjes en hagen gesneuveld voor "Slim Turnhout"

en dan gaan we tellen en constateren we dat de mussenaantallen achteruitgaan... Zoals ik al eerder hier heb gepleit... hoog tijd voor het inventariseren EN BESCHERMING van de mini-habitats in de stad.

Het leven van onze vrolijke vogeltjes wordt er niet gemakkelijker op. Als ik zeg "vrolijke" dan is dit natuurlijk niet waar. Want het leven van vogels is allesbehalve vrolijk; het is hard labeur om te overleven, en vooral om de soort te laten overleven. Daarom trekken er deze dagen weer miljoenen vogels richting het zuiden. Soms kunnen we, als we geluk hebben en even naar boven kijken, een glimp van deze massale verhuizing opvangen. Maar ieder jaar komen er honderdduizenden van onze gevederde vrienden niet terug: in Frankrijk, Italië, Spanje, Malta, Cyprus, Griekenland worden ze massaal afgeschoten, gevangen of ze belanden op één of andere manier toch in de pan. En dit zijn toch allemaal landen van de EU... de EU die miljoenen besteed aan het vrijwaren van de habitats, zodat er een aantal soorten kunnen gedijen of terugkomen, dezelfde EU slaagt er niet in de wetgeving van de betreffende landen te veranderen (of de wet af te dwingen) om te verhinderen dat dezelfde vogels worden afgemaakt op hun trek. Zo heeft Europa de voorbije jaar liefst meer dan een half miljard vogels verloren... (natuurlijk veel meer, maar het saldo is -1/2 miljard!!!).  En als ze er dan in slagen deze horde te nemen dan wacht hen over de zee een haag van mistnetten in Egypte en andere staten. Een aantal overlevers vliegt over de Sahara, waar hen de verwoestijning en de zandstormen wachten, sommige vliegen nog verder en bijna de wereld rond.Wraakroepend dat er niet meer gedaan wordt om deze diertjes te beschermen... Ik weet het: "culturele gewoonten...", maar ook hier heeft men een tiental jaren de vogelvangst verboden, ook tegen de volksaard in... Waarom hier wel en daar niet? Neen, vogels zijn niet vrij.... hoe graag we het ook zouden willen denken.

Kaalslag dreigt op Turnhoutse ring

In de geactualiseerde streefbeeldstudie van AWV (Agentschap Wegen en Verkeer) zijn er voor de ring rond Turnhout volgende krachtlijnen geldig (bron)

• parallelle zijwegen voor lokaal verkeer
• het behoud van twee keer twee rijstroken voor doorgaand verkeer
• dubbelrichtingsfietspaden aan beide kanten
• ruimte voor hoogwaardig openbaar vervoer op de middenberm van de ring
• ondertunneling van de ring nabij het stadspark 

De realisatie zal nog niet voor morgen zijn.

Het is inderdaad wel raar dat de fietspaden nu worden meegenomen in de nieuwe plannen, terwijl ze nog maar pas vernieuwd zijn...
Voor de rest toch knappe plannen???
Ja... maar

• volgens sommige plannen zou de ondertunneling aan het stadspark slechts gedeeltelijk ondergronds zijn en deels bovengronds, zodat er een bergje van 3m zou oprijzen, die een barrière vormt in plaats van een verbinding tussen stadspark en de rest van de stad; het prachtige groene uitzicht van nu zal verdwenen zijn (foto54)
• natuurlijk moet de parking Snollaert "gevaloriseerd" worden, dat wil zeggen in de praktijk volgebouwd worden met enkele woontorens om er voldoende winst uit te maken. Nu is de parking één van de weinig gratis parkeergelegenheden aan de rand van de stad en een groene plek die aansluit bij het stadspark (foto69)
• het voorzien van ventwegen voor het afslaand verkeer pleegt een aanslag op de groene tuinen langs de kant van de ring
• het voorzien van openbaar vervoer op de middenberm van de ring zal het groene karakter van de ring ernstig aantasten. Juist deze middenberm zorgt ervoor dat men de indruk krijgt dat er toch nog wat groen staat en zorgt ook voor de gedeeltelijke neutralisatie van het verkeer (foto136). En waarvoor zou dit verdwijnen? Hoeveel bussen rijden er per dag op de ring? Het zal niet zo erg veel zijn...

Tellen we even op:

• 4 rijvakken (twee in beide richtingen) voor het autoverkeer
• 2 rijvakken op de huidige middenberm voor het openbaar vervoer
• op vele plaatsen nog twee rijvakken ernaast, de ventwegen om afslaand verkeer mogelijk te maken
• dus in totaal 8 rijvakken... daarbovenop
• 2 fietspaden die beide fietsen in beide richtingen mogelijk maken

Zeg nu zelf... we krijgen een ring die de vergelijking met deze van Antwerpen kan doorstaan.

Men kijkt alleen naar mobiliteit, in in de mobiliteit kijkt men alleen maar naar de doorstroming van het steeds talrijker wordende verkeer. Men zou beter werk maken van het beter afstemmen van de verkeerslichten, iets wat men al drie jaar heeft beloofd, maar waar nog weinig van te merken is. In de plaats komt men met grootse plannen, maar men vergeet de impact van deze plannen op het groen dat  hiermee ernstig bedreigd wordt. Nu is de ring door de volgroeide middenberm zowel een niet aflatende verkeersstroom, maar ook een groen lint omheen de doos van de stadskern.  Maar hoe lang nog?

Herentals ... Hoera!... maar

De stad Herentals schrapt verkavelingen in Kamergoor (200 woningen) en Accacialaan (100 woningen). Voordien werd al een andere geplande verkaveling voor 130 woningen in de ijskast gestopt. (bron) Hiermee wordt waardevolle natuur buiten het centrum gespaard. Oef!! Hoera!! Prachtig!!
Maar

• Herentals is officieel kleinstedelijk gebied. De stad moet van de Vlaamse overheid voldoende ruimte uittrekken om de verwachte bevolkingsgroei op te vangen.   
• Van de provincie krijgt ze een bouwdichtheidsnorm opgelegd. 

Dus de nodige woonruimte zal nu in het centrum moeten gezocht worden.
Nu heeft Herentals nog vele mooie groene plekjes binnen de ring. Dus deze staan nu op de dodenlijst.
Het wordt hoog tijd dat

• de Vlaamse Regering veel strikter de verwachtingen opvolgt en bijstelt; nu wordt er maar gebouwd tegen de sterren op en dreigt een overaanbod. In hoeverre zijn de verwachtingen nauwkeurig? Bij de laatste herziening van het gewestplan is geen extra woonruimte voorzien omdat de vorige versie de zaken duidelijk overschat had.
• de gemeenten de mogelijkheid krijgen binnen het stedelijk gebied groene oases aan te duiden, die vrijgesteld worden van bebouwing. Enkel zo kan de leefkwaliteit in de stad bewaard blijven. 

Indien deze maatregelen niet vlug genomen worden, dan wordt het sparen van het ene gebied, gevolgd door het volbouwen van een ander.  Dan wordt de stad een onleefbare hoop stenen.... zoals ook Turnhout dit dreigt te worden... De verschillende open plekken worden door inbreidingsprojecten volgebouwd. Maar Turnhout heeft daarnaast ook nog grote woonuitbreidingsgebieden aangesneden (bijv. de Heizijdse velden).  Hiermee worden groene plekken in en buiten de stad vernietigd.

Het voorgaande illustreert nogmaals dat het systeem van ruimtelijke ordening te grofmazig is om natuurwaarde in een stedelijke omgeving te creëren, terwijl studies meer en meer uitwijzen dat groen ook in deze context belangrijk is (voor het welbevinden van de inwoners, voor de klimaatregeling, voor de luchtkwaliteit...). 
Een factor die het voorzien van voldoende groen ook belemmert, is de benarde financiële toestand van de gemeenten. De Vlaamse regering bespaart op kap van de gemeentebesturen. Zo heeft ze beslist om de belasting op nieuwe machines en op het bestaande machinepark te laten vallen, maar dit waren inkomsten die naar de gemeenten gingen. De regering gaf deze gelden terug in de vorm van subsidies, maar met de recente begrotingscontrole is deze ingetrokken. En zo worden de plaatselijke besturen verder gepluimd en hebben ze steeds minder financiële armslag om zelf initiatieven te nemen. (bron)

Leegloop

In de krant het zoveelste bericht over de leegloop van de Gasthuisstraat. (bron)
De grote winkelketens verdwijnen uit het straatbeeld. Even de winkels op een rijtje die verdwenen of binnenkort de deuren sluiten: Bart Smit, Bozzy, Talking French, Mexx, Didi, Esprit...
De voorzitter van de handelsvereniging wijst met de vinger naar het stadsbestuur. Het Turnovaproject zou te traag vorderen, de beslissing om het Victoriehof niet toe te staan zou nefast zijn voor de Gasthuisstraat. De straat zou ook niet meer aantrekkelijk genoeg zijn om te winkelen.
In de Paterstraat lijkt een heropleving aan de gang. Ze gaan een "beleving" aanbieden in de vorm van een braderie... Vraag is of dit wel zo'n impact gaat hebben, is dit het nu? In hoeverre is dit niet allemaal een dun laagje vernis over een even grote malaise.
Ook lijkt me de verwijzing naar het Victoriehof niet zo vanzelfsprekend. Door daar nog meer winkels toe te staan, gaat men het probleem niet oplossen. Waarschijnlijk nog vermeerderen. De koek moet door meerdere gedeeld worden; het is niet zo dat de koek zoveel zal vergroten....
Waar de voorzitter wel gelijk in heeft, en waar misschien wel het schoentje knelt: "In de Gasthuisstraat vragen ze huurprijzen van in de tijd dat de straat nog op het  Monopolybord stond". Misschien moet daar eens verder over nagedacht worden in plaats van met de vinger naar het stadsbestuur te wijzen.

Niefhout en Turnhout... slim verwarmd?

De stad Turnhout investeert 425 000 euro uit het stadsvernieuwingsfonds in de aanleg vn een warmtenet in het woningproject Niefhout. Voorlopig zal men verwarmen met pellets, maar op termijn is het de bedoeling dat men het systeem aansluit op het diepe-geothermieproject (bron)

Volgens info van Vito over het proefproject is het de bedoeling om warm water op te pompen vanop een diepte van 2,5 tot 3,5 km. Dit zal worden gebruikt voor de verwarming van gebouwen en voor het opwekken van elektriciteit. Op basis van bestaande gegevens vermoeden de onderzoekers dat de lagen op deze diepte in aanmerking komen voor geothermie. (bron)

En men ziet het groots...

In de Limburgse en Antwerpse Kempen is er plaats voor 99 geothermiecentrales, die op een diepte van 2 tot 4 kilometer uit de ondergrond heet water pompen en daarmee elektriciteit én warmte produceren voor bedrijven of woningen. Dit jaar is er al een boring gepland in Mol. Over vijf

jaar zouden er al vijf centrales kunnen draaien, over 35 jaar alle 99. Het aantal jobs wordt op 1.500 geraamd (bron)

Het wordt hier voorgesteld alsof men

• een onuitputtelijke energiebron gaat aanboren
• en dit economisch en ecologisch de hemel op aarde gaat betekenen.

Prachtig toch?
Alhoewel ik geen grootse technische kennis hierover heb, toch enkele vragen en bedenkingen hierbij.

Is de energiebron wel zo onuitputtelijk?
Ik denk: Als men warmte oppompt en koud water terug inbrengt, droogt dan de energiebron niet op? m.a.w. treedt er dan op termijn geen warmteverlies op, zodat het water voor de beoogde doelen minder bruikbaar of zelfs onbruikbaar wordt? Treedt dit niet vlugger op naarmate men meer water hiervoor gebruikt?
Volgens Wikipedia moet men, wanneer men een echt vernieuwbaar systeem wil opzetten, er rekening mee houden dat men 50-100kW/km² aan energie kan onttrekken.  Wanneer meer energie onttrokken wordt, dan zal het water geleidelijk afkoelen. Dat bepaalt dus in belangrijke mate de levensduur van het project.  De levensduur van een geothermisch doublet wordt geraamd op circa 30 jaar, vaak zelfs langer. Het water in het reservoir zal, eenmaal in rust, terug opwarmen door de continue processen in de aardbodem. (bron)
Dus een investering voor dertig jaar? En wat dan?
Als ik het goed begrepen heb, bestaan er verschillende systemen om aardwarmte te winnen: het gesloten systeem via een oppomppijp voor het warme water en een injectiepijp voor het koude water geeft veel minder rendement dan de overige...  en ik vermoed dat we hier met dit systeem zullen te maken krijgen.

Is het economisch wel rendabel en wordt het economisch niet te rooskleurig voorgesteld?
Gezien de eigenlijke energie, de aardwarmte, kosteloos is, wordt de economische levensvatbaarheid van een aardwarmtetoepassing bovenal door de investeringskosten en de onderhoudskosten van de installatie bepaald. Voor de projecten die al opgestart zijn in Nederland is de balans toch niet zo erg positief: Het aardwarmteproject van Den Haag failliet gegaan door tekort aan afnemers. Een project voor boring tot 4 km door Flora Holland, Westland Infra en HVC is opgegeven omdat de business case door verminderde subsidie onrendabel is gebleken. Bij het project in Unterhaching moet de gemeente elk jaar 4 miljoen euro financieel verlies bijpassen. (bron)
Dus ver van een economisch succesverhaal....
Nu al subsidieert de stad voor een kleine half miljoen euro voor een relatief kleinschalig project... mooi meegenomen voor de ontwikkelaars, maar hopelijk voor de stad wordt het geen nieuwe bodemloze put...
Naast de ruime subsidie voor het opruimen en bouwklaar maken van de site, is dit de tweede grote pot die de ontwikkelaars te beurt valt. Inderdaad... Slim Turnhout, vooral slim in het draineren... van openbare gelden.

Voorlopig wordt het warmtenet verwarmd met pellets....
pellets bestaan uit samengeperst hout
welk is hiervan de herkomst? dragen we zo niet bij tot de verdere ontbossing van onze planeet? is dit nu het summum van nieuwe energie: terug hout gaan stoken? ....
Ook anderen stellen zich vragen bij de herkomst van de pellets. Men kan niet geloven dat dit allemaal afval is van houtzagerijen uit Rusland en Scandinavië. Illegale houtkap is niet uit te sluiten, bovendien wordt veel ervan aangevoerd per schip wat ecologisch ook allerminst neutraal is. Bovendien kan het houtafval beter gerecycleerd worden dan opgestookt. (bron)
Dus men verwarmt met hout dat in het beste geval afkomstig is van afval van houtwinning, in het slechte geval van bomen die er speciaal voor gekapt worden en in het allerslechtste geval van illegale houtkap voortkomt....   en daar komt dan nog bij dat dit hout over duizend(en) kilometers moet vervoerd worden wat natuurlijk ook niet milieuneutraal is... naar, ironisch genoeg, Niefhout: waar vroeger één van de grootste houthandels van Turnhout en omstreken heeft gestaan. Toch kan men dit allemaal verkopen als ecologisch verantwoord en speelt men het klaar om er nog subsidies voor te krijgen ook, terwijl de houtindustrie klaagt dat het geen afvalhout meer kan krijgen om meubelplaten te persen.
...  maar op termijn is het de bedoeling dit via de warmte uit de grond te gaan verwarmen..   Op welke termijn ziet men dit haalbaar? Hoeveel kans is dit? Voor hoeveel jaar voorziet men dat men voldoende warmte uit de grond kan trekken?   Hangt dit ook samen met het aantal gezinnen en installaties die men erop aansluit?

I have a dream

Het terrein van Niefhout ligt er nu braak bij, in afwachting dat het in verschillende fasen worden volgebouwd.
Op de terreinen waar vroeger de gebouwen van Atelfond stonden, heeft men in tussentijd

• een basketbalterreintje gelegd
• verschillende banken gezet
• en is er de pop-up .... ? verschenen

toch prachtig dat er in het centrum van de stad eindelijk een plekje is waar de jeugd wat kan minivoetballen en basketten....  

I have a dream....

• dat er evt ook op een simpele manier kan gevolleyd worden... of mini-voetbal gespeeld
• dat dit plekje uitgebouwd wordt tot een echte groene oase in het centrum van de stad, met bloemenweides en bomen om voor de nodige schaduw te zorgen
• dat dit plekje niet wordt volgebouwd maar een echt Central Park in Turnhout wordt, waar het goed is te vertoeven
• dat iedereen dit groene gebied respecteert, zodat het geen plaats wordt voor sluikafval, zwerfvuil en hondendrollen
• dat er misschien toezicht wordt gehouden door een soort conciërge...  zodat het niet verloedert

I have a dream

• dat de projectontwikkelaars hiervoor de gelden bijeenbrengen, en zo iets van de onmetelijke rijkdom die ze intussen hebben verworven teruggeven aan de stad
• en de politici de mogelijkheden zoeken om dit stukje groen Turnhout een definitief groen karakter te geven... 

Na een dag van zuiveringen...

Maandag 17 augustus....
Een dag van grote zuiveringen op het Stokt.

Een voortuin wordt in 1 dag verder versteend, verder verklinkerd. (foto321voor, foto321tijdens, foto321na). Hiermee wordt voor de zoveelste keer afbreuk gedaan aan het groene uitzicht van de wijk. En ik snap het...

• wat heb je aan een voortuintje? alleen maar werk... dus met klinkers is dit opgelost
• bovendien kunnen we gemakkelijk onze auto erop parkeren; alhoewel je hem evengoed op straat kunt zetten, want je moet toch op je klinker-parking op en af geraken dus... kan er geen auto voor gaan staan, maar ja je hebt toch de indruk dat je weer iets meer privé hebt...

Maar toch

• weeral wat minder voedsel en schuilplaats voor de vogeltjes
• weeral wat minder groen in de wijk
• weeral een meer versteende stad

Niet alleen de voortuintjes worden "gezuiverd". Zuiveren, in de zin van het zich ontdoen van ongewenste elementen...  Onlangs is een huis in dezelfde straat verkocht. In de tuin stond een pracht van een naaldboom, tientallen meters hoog. Een prachtige uitkijkpost voor de vogels die er hun beste liederen in te horen gaven. Nu het huis is verkocht, is ook de boom gerooid.(foto159voor, foto159tijdens,  foto159na).  En ik snap het...
de buren klagen al jaren dat ze te weinig licht krijgen

• je wilt zelf ook wel wat meer licht... en je vreest voor eventuele ongelukjes bij storm...
• je hebt het afval van de naalden
• je wilt je tuin "netjes" maken...

Maar toch:

• de vogels zijn een belangrijke uitkijkpost, schuilplek, voedselbron kwijt

Waar eens de statische boom opdook, is nu een grote kale leegte.

En zo verloopt een dagje van "zuiveringen" op het Stokt. De ongewenste elementen in de ogen van de bewoners zijn verdwenen (het groen). Spijtig... Het ligt er allemaal weer wat "netter" bij, maar ook wat kaler, wat versteender... en nu de grote middelen ervoor worden ingezet is het in een dag "gepiept".

Hoog tijd dat de stad

• de mensen eens duidelijk gevoelig maakt voor de problematiek
• dat men veel strenger toeziet op het verwijderen van groen in een stedelijke omgeving
• een inventaris maakt van mini-gemeenschappen en mini-niches in de stad en deze voldoende bescherming tracht te bieden

Maar ja

• de reglementeringen zijn zwakjes
• de mankracht ontbreekt of wordt hiervoor niet ingezet waardoor monitoring, opvolging enz. afwezig 

Toch lees ik vanuit onverdachte bron (nl.Immovlan) vandaag dat investeren in leefbare wijken in steden rendeert. Wie zijn buurt lelijk vindt, is eerder geneigd weg te trekken. Daarbij telt volgens mij niet alleen de staat van en de uitstraling van de gebouwen, maar ook het voorzien van genoeg groen.. Niet alleen de overheden hebben hier een taak, maar elke burger kan een steentje hieraan bijdragen...

Russen in het Vennengebied

Ze zijn er... de russen; en er zullen er nog meer komen. Als gewone mens moet je er niet voor panikeren, enkele natuurbeheerders misschien wel.
Natuurpunt doet erg veel moeite om het vroegere heidelandschap in het Turnhoutse Vennengebied te bewaren en zo mogelijk te herstellen. Daarvoor moeten o.a. hele bossen wijken.
Maar ook dan is de strijd niet gestreden. In plaats van mooie heidegebieden worden de open vlakten vaak ingenomen door pijpenstrootje, door bramen en berkenboompjes.
Om dit tegen te gaan zet Natuurpunt Galloways uit.  Dit zijn prachtige, robuuste runderen die zichzelf kunnen beredderen (foto320, foto320).  Een echte schilderij: de ruwe, robuuste kolossen rustig grazend in het purperen heideveld  (foto318: foto318).
Maar:

• ze verstoren en verdichten de grond... gevolg: pitrus tiert welig, vooral op de iets nattere plekken (foto320)
• ze produceren mest. Naar het schijnt trekt deze mest weidevogels aan zoals kievit en scholekster; maar tegelijkertijd verrijkt deze mest de bodem en dit in een domein waar het beheer als groot streefdoel heeft de bodem juist te verarmen.

Eerlijk gezegd... de Vennekens zijn een prachtig natuurgebied. Toch moet je op veel stukken de heide met een vergrootglas gaan zoeken.   Hiermee willen we geen afbreuk doen aan de natuurwaarde van het gebied.
Maar de russen zijn er; er zullen er nog veel meer komen. Ze gaan een groot probleem vormen.... en de koeien zijn hier niet het geschikte wapen tegen, op het eerste gezicht althans.

Naar het schijnt probeert men de russen te bestrijden door te maaien. De planten nemen stikstof op, deze wordt samen met de planten afgevoerd bij de maaibeurten. Door dit verschillende jaren vol te houden verdwijnt de stikstof uit de bodem en krijgen de platen niet meer het nodige voedsel om te groeien. Dan bereikt men de verschraling en verarming van de bodem waar men naar toe wil en zullen ook de russen verdwenen zijn.  Laat ons hopen....
In mijn ogen toch een werk van zeer lange adem. En of het uitvoerbaar is? Met zulk' een bodem, met de russen die in het water staan, op een terrein waar bulten en kuilen legio zijn.... eerst zien en dan geloven; maar misschien verrast het beheer ons weer.

Kleine Nete

Niet direct iets te maken met Turnhout... maar het komt toch in de buurt; en het heeft te maken met de waarde die men hecht aan natuur, de afwegingen tegenover de economie... dus toch maar een artikeltje over de recente vervuiling van de Kleine Nete.
Op 18 juli verscheen in de pers dat het kalverbedrijf Vilatca in Kasterlee door een lozing van vloeibare mest een massale vissterfte heeft veroorzaakt in de Kleine Nete.
Het is niet de eerste keer dat dit gebeurt, en meestal wordt dit afgedaan als een "accident".
Alhoewel... De Milieu-inspectie heeft blijkbaar om de twee jaar een proces-verbaal opgesteld omdat de lozingsnormen waren overschreden in in 2013 is naar schatting 2.7 miljoen liter in de Nete terechtgekomen.  Het bedrijf heeft nadien een bufferdam moeten aanleggen, maar daaronder heeft men een pijp gestoken om zgn het regenwater te laten afvloeien. Daarlangs is er nu 15 000 liter verontreinigd water via een illegaal aangebrachte lozingspijp in de Kleine Nete gelopen.

Blijkbaar investeert het bedrijf niet meer vanwege de juridische onzekerheid waarin het verkeert door Europese richtlijnen om kwetsbare gebieden te beschermen. (bron)

In zijn standpunt bij het artikel geeft Marc Helsen een bijkomende analyse. (bron)
De Kleine Nete is doorgaans een propere rivier. Dit kan alleen door een intense werking en samenwerking van overheid, industrie en landbouw.

• de VMM zorgde voor het tegengaan van overstorten bij onweer.
• Unicore bouwde een degelijk zuiveringsstation
• de gemeenten zorgden voor betere riolering...

Dit maakte dat de vispopulatie uitbreidde met beschermde soorten zoals kleine modderkruiper, beekprik en rivierdonderpad.

Al deze inspanningen worden regelmatig met één klap teniet gedaan door één bedrijf; terwijl het een propere en schone rivier niet alleen ecologisch, maar ook economisch een enorme meerwaarde biedt.
De politiek wil nu blijkbaar toch ingrijpen.... De lozingspijp werd afgesloten door de Vlaamse Milieu-inspectie.

Toch nog enkele bedenkingen hierbij:

• Was men niet op de hoogte van de lozingspijp?  hoe kan dit? 
• De titel van het standpunt: "Politiek kiest eindelijk kant van de Nete"; suggereert dat dit eigenlijk voordien niet of onvoldoende gebeurde, dus dat men al veel over zijn kant heeft laten gaan, teveel door de vingers heeft gezien, het economisch belang liet primeren op de natuurwaarde...
• Hoe is het bedrijf er in de vorige overtredingen vanaf gekomen?
• De burgemeester raadt aan iedereen die schade heeft geleden zich burgerlijke partij te stellen. Hoe wordt de schade aan het milieu berekend? Wie komt hiervoor op?
• Maar de belangrijkste bedenking vloeit voort uit de reactie van de eigenaar van het bedrijf (Jan Oeyen): Er is maar 2000 liter geloosd, als gevolg van een kapotte pomp.... We investeren nog wel... maar of die afvoerpijp zo nodig dicht moet, blijft voer voor debat: is dat wel noodzakelijk?

Dus:

• het minimaliseren van de overtreding
• het toeschrijven aan technische mankementen, alhoewel de voorzieningen werden opgelegd en zgn. gerealiseerd om de gevolgen van deze mankementen op te vangen
• en dan nog zo laconiek de vraag (durven) stellen: moet deze pijp nu wel dicht??

Dit betekent dat de eigenaar van het bedrijf zich absoluut niets aantrekt van de gevolgen van zijn daden op het milieu (of zich al juridisch aan het indekken is natuurlijk)... Vraag is of zo'n mensen ook wel genoeg bezig zijn met dierenwelzijn... of hier ook alleen maar de economische kant van de zaak zien.

T.I.M.

T.I.M. (voluit Turnhout Iedereen Mee) maakt zijn naam waar. Voor degenen die het niet weten: TIM is een Turnhoutse politieke partij, die na een slimme kiescampagne en een hobbelig parcours van de plaatselijke NV-A de stad mee bestuurt en zelfs de burgemeester levert.
T.I.M. wil dus zijn naam waardig zijn en organiseerde de afgelopen weken een Tour door de Turnhoutse wijken, waar bewoners met vragen en voorstellen welkom waren. Je kunt er wat meewarig over doen, maar ik vind dit een knap initiatief. Enkele mandatarissen en enkele leden van de partij trekken met een caravan, enkele stoeltjes en een parasol naar de verschillende pleintjes. Ze hebben ook een drankje voorzien voor degenen die willen.

Gisteren was het de beurt aan het Robsonplein. De caravan kwam een klein kwartier te laat. De TIM-leden hadden zich vastgereden in het wespennest van de wijk het Stokt, met de beruchte paaltjes. Hiermee werd al een eerste punt geïllustreerd: de mobiliteitsmaatregelen van de stad. Door allerlei éénrichtingsverkeer en knippen probeert men het autoverkeer in de binnenstad te ontmoedigen. Wanneer men dan toch ergens met de auto moet zijn, dan blijft men maar rondjes maken.... en komt men in moeilijkheden om ergens op tijd te arriveren. Natuurlijk ontraadt men hiermee om zich in de stad met de auto te verplaatsen. Toch kan men zich afvragen of er nu niet meer auto's in de stad ronddwalen dan dat er zonder deze maatregelen zouden zijn.

Blijkbaar is het niet evident om iedereen mee te krijgen, want er daagden "vier man en een paardenkop" op; "de paardenkop" was ik. Bovendien kon ik niet de gehele tijd blijven, wegens andere verplichtingen aan mijn hond. Dus wat hier volgt is een beperkt verslagje.... Maar wat heb ik geleerd?

Zo wordt er geklaagd dat  er steeds grote bestelwagens voor de deur worden geparkeerd, dat de buren de parkeerplaatsen systematisch inpikken. Dit zou erger zijn met het nieuwe systeem van geschrankt parkeren (vroeger beurtelings parkeren). Waar de bestelwagens dan wel moeten blijven, daar wordt dan geen antwoord op gegeven...
Bewoners klagen dat buren hun vuilnis gewoon in de tuin of over de muur werpen. Ook heeft een bakkerij in de buurt jarenlang leeg gestaan, zonder fatsoenlijk te zijn opgeruimd. Dit trekt ongedierte aan en de ratten blijven niet uit in de onmiddellijke omgeving. De stad doet er niets aan...

Dit brengt ons bij het netelige probleem van het sluikafval en zwerfvuil. De stad zet blijkbaar enorme middelen in om dit te bestrijden. Toch heeft "de paardenkop" de indruk dat er in de wijk niet veel van te merken is. Op de wandelingen met zijn hond komt hij maandenlang dezelfde blikjes en ander vuilnis op straat tegen.  Waarschijnlijk worden de middelen dan toch niet zo efficiënt en gelijk gespreid ingezet. Natuurlijk kan "de paardenkop" ook zelf het vuil van anderen opruimen?
De grieven (en vragen) van de personen houden vaak verband met de eigen leefomstandigheden. Dat deze levensomstandigheden vaak mee bepaald worden door het onverantwoord gedrag van de mede-buurtbewoners; en dat hiervoor het bestuur vaak voor met de vinger wordt gewezen. Dat iedereen zijn minimale plichten eens nakomt, dat men zorgt dat het eigen leven geen nadelige gevolgen heeft voor zijn medemensen, dan zouden we al heel wat verder staan.

Verder kwamen ter sprake:

• De plannen van de Ark met het Stoktse Plein. Zoals geweten willen ze daar 20 huizen afbreken en vervangen door nieuwbouw. Dit omdat het rendabeler zou zijn nieuwbouw te zetten dan verder te investeren in renovatie... terwijl ze een straat verder nog wel een hele straat van dezelfde wijk, zelfde type huizen, aan het renoveren zijn.  De vraag hoe dit kan en "de paardenkop" geen vergunning krijgt om zijn dak 10cm te verhogen om het degelijk te kunnen isoleren, werd niet beantwoord. "De Ark is eigenaar en als ze in orde zijn met de bouwkundige voorschriften, dan kan dit..." Ik vrees nog steeds voor de gevolgen van deze plannen op gebied van het groene uitzicht (de voortuintjes in de Brugstraat en de grote haag in de Koningin Astridlaan verdwijnen) en de gevolgen voor het leven van de vogels in de buurt.
• Het zwembad.... Volgens schepen Debondt stak de stad in het verleden per jaar 1miljoen 700 000 euro in het zwembad. Daarnaast ook nog een aantal werkuren van stadsarbeiders... Nu betalen ze 1 miljoen euro per jaar aan een externe uitbater, die ook nog het zwembad "zwemklaar" zal maken. Dus als we dit voor waar aannemen heeft de stad een geweldige deal gesloten... Eén jaar onder deze deal brengt genoeg op om de Paddenstoel (het kleuterschooltje in de Jozef Simonslaan geschatte opbrengst 600 000 euro) niet te moeten verkopen. Toch vraag ik me af waar de addertjes zitten.... Want hoe kan nu een private firma (die toch winst moet maken om te kunnen blijven bestaan) zoveel goedkoper zijn dan een openbare dienst? In elk geval kan men zich de vraag stellen of zulke uitgaven wel verantwoord zijn? (oei, nu krijg ik heel wat zwemmers en anderen tegen); en of de cijfers wel kloppen of waar de addertjes zitten...

Dan hoorde ik mijn hond blaffen/roepen en moest dus weg.
Verschillende andere punten die ik wou aankaarten zijn dus bij mijn weten niet aan bod gekomen

• de visie van de partij en het bestuur op het groen in de stadskern
• de mogelijkheid tot minstens één groen project in de stadskern
• wat men van plan is met het nieuwe/oude stadhuis op de markt en of hier geen andere mogelijkheid is dan alweer het zoveelste vastgoedproject
• wat het kinderrapport zegt over het verdwijnen van de Paddenstoel en hoe hiermee rekening is gehouden in de besluitvorming
• waarom het nodig is dure studies te laten uitvoeren over de inrichting van de bib, terwijl men ook gewoon de boeken kan terugplaatsen waar ze stonden

 Alhoewel het moeilijk lijkt om iedereen mee te krijgen (vijf man is moeilijk representatief te noemen voor een buurt...). Toch is dit een knap initiatief, dat mensen de mogelijkheid geeft laagdrempelig met de verantwoordelijken voor het bestuur in dialoog te treden. Naast de persoonlijke grieven, moeten deze dan ook nog de (al dan niet terechte) kritieken slikken tegen de politieke kaste in het algemeen: zakkenvullers, veel beloven en weinig doen enz... Langs de andere kant mogen we blij zijn dat mensen zich willen inzetten om voor de stad en de gemeenschap te zorgen.

Met andere ogen

In de Bond, het tijdschrift van de Gezinsbond, staat een rubriekje over de natuur. Twee artikeltjes van vele jaren geleden gingen over de manier van kijken. Ik zal ze me steeds blijven herinneren.

Het ene artikel ging over een oorworm, je weet wel dat kleine (1cm-1.5cm) bruine diertje met een rond haakje op het achterlijf, dat zich het liefst ophoudt in vermolmd hout, in een natte omgeving...  Nu blijkt volgens de auteur, dat deze worm eigenlijk vier vleugels heeft. De vliezige achtervleugels zijn meerdere keren opgevouwen onder de veel kleinere voorvleugels. De oorworm kan wel vliegen, maar doet dit zelden of nooit. Ook niet moeilijk als men dit kunstwerkje volop moet ontvouwen. De auteur slaagde er in het artikel in om me met andere ogen naar de oorworm te laten kijken.

Over dit kijken ging ook een ander artikel. Verschillende mensen kijken naar een boom.

• een bosbouwer kijkt naar de gezondheidstoestand van de boom, kijkt of de bodem waarin hij staat wel geschikt is, ziet hoe oud hij al is, ... 
• de rooier kijkt in welke richting hij best kan vallen, hoe hij de boom moet aansnijden, hoe lang hij is, hoeveel hout erin zit en hoe dit kan gezaagd worden...
•  de meubelmaker kijkt naar de boom en ziet al voor zich hoe hij er een stoel, een tafel uit kan maken, van welk soort hout de boom is en of dit hout gemakkelijk bewerkbaar is, hard of zacht is, lang meegaat enz...
• het lid van een natuurvereniging ziet de boom als element in een landschap dat beheerd moet worden, past hij in dit landschap of moet hij wijken voor een andere inrichting zodat hiermee de diversiteit meer kansen krijgt
• de dichter kijkt naar de boom en vindt hierin inspiratie voor een prachtig gedicht 
• ik kijk naar de boom en zie een zuurstofmachine, die levensnoodzakelijk is voor het voortbestaan van mij als mens, voor de dieren en voor de mensheid in zijn geheel, en die dagelijks van alle kanten bedreigd wordt.

 Een ander fragment dat ik nooit zal vergeten is een item uit een TV-reportage van verschillende jaren geleden. Ik denk dat het in het Journaal zat... De kopstukken van de Open-VLD op uitstap. Niet zomaar een uitstap. Ze maakten een boottocht op de Schelde. Ineens komt er een stuk bosschage in het zicht: je kunt niet spreken van een bos, maar meer van struiken, van een broekbos.Reactie van één van de excellenties: "Dit is nog een prachtig stuk dat nog ontgonnen kan worden."
Instemmende geluidjes en geknik bij de anderen.
Voor mij is dit een gruwelijk fragment...  Het typeert de houding van onze politici ten aanzien van de weinige natuur dat er nog overblijft in Vlaanderen: het is waardeloos, het ligt te wachten tot wij het ontginnen, er iets mee doen...

Ik  hoop echt dat deze heren en dames politici eens met andere ogen naar het bosschage kunnen en zouden kijken.

Verloren strijd

In Vosselaar komt de actiegroep Leefbaar Vosselaar op voor het behoud van de groene zones in de gemeente. (bron)
Hierbij protesteren ze tegen

• het nieuwe filiaal van Delhaize... dit komt op een perceel waar vroeger een mooie villa op een prachtig domein stond. Nu is dit geheel kaalgeslagen. Ikzelf wist niet direct wat er ging komen, omdat er geen aanvraag geafficheerd werd. Nu is het toch wel eigenaardig dat Delhaize daar een inplanting voorziet, enkele straten terug heeft het een grote winkel, die toch wel goed lijkt te draaien. Maar enfin... nu vlak naast de grote baan.. En wat gaat er gebeuren met de bestaande winkel? Afbreken, verkavelen?? 
• het nieuwe filiaal van de Aldi die aan het kruispunt met de Dennendreef gepland is en waarvoor een serieus stuk bos moet verdwijnen. Het kruispunt wordt nu al als onveilig beschouwd, wat zal het worden met een nieuwe supermarkt?
• Daarnaast komen er, zoals al eerder gemeld, 75 wooneenheden op het domein de Boomen van de weduwe van Paul Janssen. Hoe dit mogelijk is in dit prachtig park, is moeilijk te bevatten.

De actiegroep zegt niet tegen elke verkaveling te zijn, maar pleiten voor een aanpak met respect voor natuur, veiligheid en levenskwaliteit.
Hiermee scharen ze zich in het rijtje dat stilaan aangroeit:

• in Herentals is er protest tegen het aansnijden van groene zones
• ook in Schorvoort is er een actiegroep opgericht om de verdere verkaveling van het gebied te bestrijden

Aan de ene kant is het bemoedigend dat burgers laten zien dat ze zich de verdere aantasting van hun leefmilieu aantrekken. Natuurlijk zullen ze weinig steun krijgen van de boeren en de andere eigenaars die hun gronden  intussen verkocht hebben en er een mooie cent aan overgehouden hebben. En geef toe... de strijd is intussen grotendeels al gestreden en verloren; want de groene strookjes in de stad Turnhout en ook in de omliggende dorpen zijn intussen veelal volgebouwd.
De strijd die men nu nog probeert te voeren, lijkt op het eerste gezicht een vechten tegen de windmolens, een vooraf verloren strijd.
Groen brengt niet op voor de gemeente. Daardoor geven de besturen de voorkeur aan de vestiging van nieuwe bewoners (nieuwe gemeentebelasting-inkomsten), nieuwe bedrijven of nieuwe winkels die het economisch leven zouden stimuleren en zorgen voor werkgelegenheid. Toch blijkt groen een erg belangrijke functie te zijn, een belangrijke bron voor het aantrekkelijk houden van een gemeente of stad en een belangrijke bijdrage te leveren aan het welzijn van de inwoners.
Toch is het erg moeilijk het aantasten van het groen af te remmen. Als de gemeentebesturen belangrijke groene plekjes willen beschermen, dan kunnen ze dit zelfs niet. Wanneer ontwikkelaars of ketens een negatief advies krijgen van de gemeente, gaan ze gewoon in beroep en halen dan het laken naar zich toe, krijgen ze gelijk van de hogere overheden. En zo verdwijnt het laatste groen uit de stadskernen en de dorpskernen, wordt het groene karakter van de toegangswegen tot dorp of stad verder versteend.
Het wordt hoog tijd dat gemeentebesturen bij de hogere overheden eisen dat ze de instrumenten krijgen om het groen in hun gemeente meer afdoende te beschermen; zodat er groene eilandjes kunnen gecreëerd worden in verstedelijkte gebieden. Maar misschien komt het de besturen wel goed uit zo, dan kunnen ze altijd een parapluutje opentrekken, de handen wassen in onschuld.

De echte bestuurders op vlak van ruimtelijke ordening zijn de projectontwikkelaars en speculanten. Zij bepalen hoe Turnhout en Vlaanderen eruit ziet.

Eigenlijk is de strijd al gestreden .... en verloren, want er is weinig of niets meer over om voor te strijden.

Herinneringen aan een andere tijd

In de wijk het Stokt staan de karakteristieke gele paaltjes voor de bushaltes er verlaten bij. (foto316; foto317, foto317).   Waar eerst nog een reguliere bus reed, werd deze een tijd geleden vervangen door een belbus. Recent werden deze belbussen opgedoekt, omdat ze te weinig rendement opleverden.
De paaltjes staan er nog... als herinnering aan een tijd waarin de Vlaamse Regering de basismobiliteit hoog in het vaandel droeg. En onder impuls van Stevaert e.a. probeerden sommigen deze mobiliteit zoveel mogelijk gratis te maken. Dit was een slimme variant van herverdeling in de ogen van de toenmalige socialisten. Toch is het inderdaad zo dat gratis niet bestaat, dat er toch wel ergens de centjes voor moeten gevonden worden. En als men dan nog met bedrijfswagens blijft strooien dan zijn de mensen die van deze maatregelen kunnen genieten, niet zo geneigd het openbaar vervoer te gebruiken. Dat men daarmee een groep van midden- en topkaders van vooral middelgrote en grote bedrijven een onevenredig loonvoordeel bezorgt en daarmee ook de loondiscussie scheeftrekt, zal hen een zorg wezen. Als men dan nog tientallen jaren diesel bevoordeelt, terwijl men in Vlaanderen stikt in het fijn stof, dan lijkt dit bijna op een collectieve moordpoging.
De belbussen waren een ersatzmiddel voor de reguliere buslijn. Maar als men deze aan extra regeltjes gaat binden (aantal dagen vooraf te bestellen enz) dan wordt dit systeem weeral minder gebruikt en om den duur wordt het systeem zo ondergraven dat het niet rendabel blijft.
Hetzelfde doet zich voor in andere wijken van de stad, in andere steden en dorpen in Vlaanderen.
De paaltjes staan er voorlopig nog: als relicten, monumenten... relikwieën misschien wel, herinneringen aan een andere tijd.
Begin augustus zijn de buspaaltjes opgeruimd...

De Bomen

De steenweg op Antwerpen is voorlopig nog een echte groene toegangspoort naar de stad Turnhout. Aan de linerkant vanuit het centrum bevinden zich de domeinen van de familie Somers, langs de rechterkant zijn er ook nog verschillende grote percelen met mooie stukjes bos en prachtige majestueuze hagen.
Een van de percelen is het domein "De Bossen". Dit zou zou toebehoren aan de weduwe van Paul Janssen (van Janssen pharma). (foto42voor)
Enkele jaren geleden werd er gemeld dat er een aanvraag was gedaan om er luxe appartementen te bouwen. Dit plan werd uiteindelijk in de koelkast gestopt, omdat de ontwikkelaars vreesden dat de ontwerpen te luxueus waren en dat ze daardoor hun producten niet kwijt zouden geraken.
Nu liggen er nieuwe plannen op tafel. Aan de achterzijde, in de dreef aan de Galgenbeek, hangt er een nieuwe bekendmaking (foto42voor bekendmaking):

• afpslitsing van drie kavels voor vrijstaande meergezinswoningen met 75 wooneenheden en private ondergrondse parkeergelegenheid
• 1 kavel met een bestaande woning en bijgebouw, blijft bestaan als woningvreemd in parkgebied
• kavel voor park

Dus binnen korte tijd is er enkel in naam nog spraken van "De Bossen". Zoals zo vaak verwijst de naamgeving dan naar iets dat de mens omwille van zijn hebzucht heeft vernietigd.
Wat ik op het eerste gezicht raar vindt is

• dat men wel toestemming krijgt voor 75 wooneenheden neer te planten
• maar dat de bestaande woning en bijgebouw zonevreemd ligt...

Kortom: eigenlijk zou het gehele stuk als parkgebied moeten geregistreerd worden en is dit geen plek om extra bewoning neer te planten.

Intussen is de vergunningsaanvraag begin juni ingetrokken. De bomen kunnen voorlopig even herademen....
totdat

• de eigenaar beslist dat hij toch wil verzilveren
• een andere projectontwikkelaar zijn oog erop laat vallen
• een haalbaarder plan wordt uitgedokterd
• of....

De Jezuïeten in de uitverkoop?

Het domein van het Sint-Jozefcollege is een groene long bij ons in de omgeving. Het is een plek van verademing, een thuis voor veel vogels. Vroeger konden we met de kinderen gaan spelen, maar omdat er enkele keren vandalen aan het werk zijn geweest, wordt het domein al enkele jaren na de schooltijden en in de vakanties afgesloten. Wat een erg spijtige zaak is voor de ouders en de kinderen die op zoek zijn naar speelgelegenheid en rust. Misschien zouden er andere oplossingen voor kunnen gezocht worden... maar ja.
Maar aan het domein wordt nu geknaagd.

• Aan de ingang van het college in de Koningin Astridlaan worden twee kavels voor huizen te koop aangeboden. Nu is er nog een prachtig stukje bos, waar veel vogels hun thuis vinden. (foto312; foto312aanvraag). Op dit stukje zal hoogstwaarschijnlijk een prachtige eeuwenoude inlandse zomereik, die het hele straatbeeld mee bepaald, voor de bijl gaan (letterlijk en figuurlijk).  Eeuwige zonde (letterlijk en figuurlijk).
• Aan de andere kant, op de Oude Beersebaan, wordt een stuk van de weide te koop aangeboden, om een eengezinswoning op te zetten. (foto315). Hiermee wordt een aanvang gemaakt met de verdere aantasting van de vallei.

Nu weet ik niet zeker of de Jezuïeten de eigenaars zijn, maar het ziet er wel zo uit. De broeders zitten blijkbaar in geldnood. En hebben zoals zoveel grondeigenaars de weg naar het gemakkelijke en grote geld gevonden.

• Aan de parking van de lagere school hangt een aanvraag voor een totaal nieuwe inrichting... betekent dit de nieuwe inrichting van de parking? of iets anders... In elk geval betekent het weeral niet veel goeds, want zoals het er nu bijligt biedt de parking nog veel moois, veel groen. (foto314; foto314; foto314aanvraag)

Hopelijk gaan de Jezuïeten blijft het hierbij en gaan ze niet verder dit nieuwe pad op, bewandelen ze verder het "rechte pad" van zorg voor het aan hen toevertrouwde stukje schepping.
Waarschijnlijk zien we hier een zoveelste uitloper van de onderfinanciering van de openbare sector. Waarschijnlijk om de school draaiende te houden  en de nodige financiering bij elkaar te krijgen ziet men zich genoodzaakt om een deel van het patrimonium te verkopen. We moeten er wel bij zeggen dat de achterliggende reden misschien kan zijn dat ze hetgeen rest in eigen handen willen houden, zonder bemoeienis van de overheid.
In elk geval hopen we dat dit een beperkte verkoop blijft en niet het begin van de uitverkoop; want dan zou een uniek domein verder worden aangevreten.

Gaatjes stoppen

Als ik vroeger een gat in mijn kousen had gelopen, dan stopte mijn moeder ze op.
Hetzelfde gebeurt nu in mijn omgeving.
Overal worden de gaatjes die er zijn, volgepropt met nieuwe woningen.
Daardoor verschraalt de omgeving, want steeds verdwijnen kleine stukjes ruigten of mooie bomen.  Daarmee gaat de levenskwaliteit van de hele omgeving stilaan achteruit.

• Waar vroeger een haag was, verschijnen nu twee woningen. (foto87voor; foto87na)
• Waar vroeger een mooie boom stond die het uitzicht van de straat mee bepaalde, staat nu een nieuw huis. (foto26voor, foto26na)
• Waar nu nog een mooi groen plekje tussen de huizen uitzicht biedt op het groen erachter, komt binnenkort een nieuw huis de rij sluiten. (foto315voor)
• Waar ik vroeger nog om melk ging bij de boer, worden nu 10 woningen gepropt op het vroegere erf.   (foto310voor)
• Waar vroeger een opleidingsschool was voor kappers, zal binnenkort een appartementsblok verschijnen...

En we gaan zo maar door.

Veedijk: goed nieuws(show?)

De uitbreiding van het industrieterrein Veedijk gaat Turnhout 330 jobs opleveren.(bron)

• Aldi verhuist zijn distributiecentrum van Rijkevorsel naar Turnhout. Het nieuwe complex in Turnhout zal de helft groter zijn dan de huidige vestiging. Het personeel dat daar werkt maakt de overstap naar Turnhout. Dankzij de uitbreiding zal het nog met extra werknemers aangroeien. De investering in Turnhout zorgt voor 250 jobs in Turnhout, volgens de burgemeester.
• Van Rooijen Logistiek breidt zijn distributiecentrum voor de farmaceutische nijverheid ook uit, dit in drie fases. Dit zou bovenop de het personeelsbestand van 200 werknemers een aanwinst betekenen van 80 werknemers. 
• Fantastisch nieuws....

Toch enkele bedenkingen hierbij.

• Wat betreft Aldi: Het is niet duidelijk, als men de tekst goed leest, dat de 250 jobs nieuwe jobs zijn die erbovenop komen.  Het aantal werkplaatsen zal groeien, maar zijn de 250 jobs nieuwe jobs? Ik begrijp niet goed waarom Aldi bouwt op de uitbreiding van Veedijk. Het industrieterrein Veedijk staat er al jaren leeg bij... mij niet gelaten, want voorlopig wordt het ingevuld door een mengeling van natuur en landbouw... Maar waarom dan al een uitbreiding aansnijden als het kernpark nog quasi leegstaat? (zie vroeger bericht) Het terrein van de voormalige schietstand was vroeger bebost en er kwamen zelfs nog enkele stukjes heide in voor... (foto72)  dus dit is ook allemaal weeral opgeofferd.
• De uitbreiding van Van Roijen gebeurt in fases .... tot 2018; dus nog gespreid over drie jaar...

Meer algemeen

• Dus over hoeveel jobs praten we nu? Het lijkt er meer op dat Turnhout nood heeft aan een goed nieuwsshow...  Misschien is dat nodig, en kan men door zulke berichten daadwerkelijk investeerders over de meet trekken, maar toch... denk ik dat de werkelijkheid wat verbloemd wordt, getuige de foto van het bijna lege industrieterrein. Net zoals Turnhout kindvriendelijke gemeente en dan een gemeentelijke kleuterschool sluiten om het geld van de verkoop van de gronden in de stadskas te kunnen stoppen. Ik zou het kinderrapport hiervan wel eens willen inzien... ofwel is het rapport een lachertje, ofwel houdt men gewoon geen rekening met zulke rapporten, legt men ze gewoon naast zich neer en dienen ze gewoon als een propagandamiddel. Net zoals de berichten dat er geen winkelpanden meer te koop of te huur zouden zijn in de Patersstraat...(bron)  Goed nieuws of toch show...?
• Het valt ook op dat de twee bedrijven waarover het hier gaat, allebei distributiebedrijven zijn. Ik moet even terugdenken aan Paul Degrauwe, toenmalig professor economie aan de KULeuven, die meer dan tien jaren geleden op TV beweerde (naar aanleiding van de sluiting van een autoassemblagebedrijf) dat de autoassemblage uit België zou verdwijnen, dat ook alle primaire industrie uit België zou wegtrekken en dat enkel de distributie en de diensten zouden overblijven.  Blijkbaar zat hij er toch niet zoveel naast. ... Bij ons in de straat is men enkele huizen in houtskeletbouw aan het optrekken... de geraamtes stonden er op twee dagen... de vrachtwagens die het goedje kwamen leveren hadden een Nederlandse nummerplaat...

Waar is die parking?

Bezoekers vinden de weg naar de parkings niet, of vinden ze te duur. In de bijlage over Turnhout bij GvA vinden we het herkenbare zoektocht van een bezoeker van de stad naar een geschikte parkeerplaats (bron)
Samenvattend kunnen we zeggen dat het een zootje is, een ware calvarietocht om als niet-inwoner van de stad zijn weg te vinden naar een parking.
Als we de hindernissen vertalen in aandachtspunten voor het beleid, dan komt er volgend lijstje uit:

• zorg dat er bij omleidingen duidelijke aanwijzingen staan naar de parkings
• zorg dat er meer borden komen, dat ook steeds de dichtstbijzijnde parkings worden aangegeven
• en dat vanuit de parking ook borden staan naar de volgende parking, voor het geval de parking volzet is
• zorg ervoor dat de borden naar de parkings voldoende zichtbaar zijn en dat de automobilist voldoende tijd heeft om te reageren (eenmaal verkeerd gereden of er voorbij gereden is het in het wespennest dat men van Turnhout gecreëerd heeft, erg moeilijk om op zijn stappen terug te keren)
• herdenk het systeem van digitale informatieborden, omdat deze informatie erg vluchtig is en niet een permanente aanduiding kan vervangen
• herdenk het nut van dynamische borden en geef duidelijke aanwijzingen hoe men naar de parkings moet rijden
• evalueer kritisch de in- en uitritten van de parkings
• In het algemeen: in plaats van de auto's doelloos te laten rondrijden in de stad, het traject te bemoeilijken door éénrichtingsstraten en knippen... maak een duidelijke parkeerroute zodat de bezoeker niet onnodig in de stad blijft rondjes draaien
• Zorg dat mensen die bijv. beroepshalve een hele dag in Turnhout  moeten verblijven voldoende alternatieven aangereikt krijgen
• Zorg voor voldoende busverbindingen tussen de parkings aan de rand van de stad en het centrum; ook op zaterdag.

In elk geval is dit een verhelderend artikel van G Van Nieuwenhuysen. Hier wordt gewerkt met een interessante invalshoek: laat een buitenstaander eens gericht kijken naar hoe een bepaalde situatie eruit ziet, hoe het beleid concreet gestalte wordt gegeven en hiervan gedetailleerd verslag doen. Dit geeft mogelijkheden om het beleid gericht bij te sturen. Hopelijk heeft de schepen van mobiliteit dit opgepikt. Dit systeem kan ook in andere beleidsdomeinen zijn nut bewijzen.

De eerste scheutjes...

In het bericht betrouwen op deskundigheid? kon je lezen dat Natuur en Bos op de konijnenberg in Vosselaar verschillende inlandse eiken heeft gekapt met het oog op het prepareren van het biotoop om de eikenpage te kunnen lokken.
Daar had ik vragen bij het opzet om bomen te kappen en over te gaan naar hakhoutcultuur; bijv. omdat er heel veel stronken staan, waar geen sporen zijn van nieuwe scheuten.    Nu heb ik toch een scheut gevonden op een oude stronk: fotobvoss9  
En ook waar de bomen pas zijn gekapt, komen er nu nieuwe scheuten (fotobvoss9; fotobvoss9)... dus de deskundigen hebben de eerste slag gewonnen. Hoera!
Nu hopen dat de aanpassingen voldoende zijn om de begeerde vlinder in het biotoop te krijgen.
Ik weet je zal zeggen: bij die is het ook nooit goed.... maar je kan je afvragen of dit opweegt tegen het verlies aan voedselmogelijkheden voor vogels die het met zich meebrengt.

Verdeel en ... incasseer

Vaak wordt gezegd dat de steden moeten uitbreiden, bijbouwen... om het omliggende gebied te sparen. Toch is dezelfde trend merkbaar in de omliggende dorpen. In de dorpskernen worden niet alleen alle beschikbare bouwgronden volgebouwd, bestaande woningen worden vervangen door appartementsblokken... maar nu begint men ook om de domeinen of grote tuinen van de villa's te "benutten".

Enkele voorbeelden uit Vosselaar

• In het domein van De Bomen, eigendom van de weduwe van Paul Jansen, zouden een aantal appartementsblokken komen. De gemeente kon er niet veel tegenin brengen, enkel de waardevolle grote bomen zou men proberen te sparen. De appartementen zouden luxe uitstralen een heel aantal zou zelfs een eigen zwembad krijgen. De prospectie verliep echter niet zo vlot en men zou de plannen wijzigen...(foto42)
• Juist voorbij de lichten in het centrum aan de Steenweg op Antwerpen, aan de linkerkant als men van Turnhout komt... heeft men enkele jaren geleden een villa afgebroken en staat nu een blok appartementen te blinken. (bvoss15)
• Het recentste voorbeeld vindt men juist voor het centrum aan de rechterkant als men van Turnhout komt. Daar heeft men in de tuin van een villa een ware ravage aangericht onder de bomen en is men de villa totaal aan het afbreken. Benieuwd wat er gaat komen. (bvoss14)
• Een hele verkaveling wordt gepland op de gronden van de villa's van dokter Boonen en meester Aerts. In plaats van de mooie tuinen zullen er huizen komen. Er wordt nog wat gekibbeld over de manier waarop het verkeer gaat weggeleid worden, maar de verkaveling zal er komen en daarmee ook wordt alweer een groen plekje in het dorp opgeofferd . (fotobvoss16 a, b, c , d)

Turnhout is al voorgegaan, zelfs in het centrum....  Enkele jaren geleden werden in een tuin van de Driezenstraat drie woningen gebouwd.... De tuinen waarin de Slag van Turnhout werd uitgevochten, worden nu ook al verkwanseld. (foto39)

De eigenaars hebben blijkbaar een nieuwe manier gevonden om hun "investeringen te laten renderen". Ze zetten hun villa niet meer te koop.  Ze weten ook dat ze deze moeilijk verkocht krijgen, wegens te hoge vraagprijs, te veel kosten in renovatie, enz... Dus uitbreiden en opdelen en de winsten opstrijken... zo werkt het. Wat het doet met het groen errond zal hun worst wezen.
Dat het groene uitzicht van een gemeente intern wordt uitgehold zal hen helemaal kunnen schelen.  Incasseren.... is wat telt. En de diensten Ruimtelijke Ordening? Ze staan erbij en kijken ernaar ....

Ook in Turnhout stelt zich hetzelfde probleem... vooral langs de ring. Al enkele jaren geleden werd er een appartementsblok gezet op de hoek van de Ring en de Oude Dijk.
Langsheen de ring liggen verschillende villa's op prachtige stukjes groen.
Wat gaat men ermee doen?  Dit is een politieke keuze:

• blijft men volhouden aan het zoveel mogelijk mensen stallen op zo klein mogelijke oppervlakte 
• of gaat men ook voor het behoud van mooie stukjes groen....

Maar zelfs de politiek heeft hierin weinig te zeggen denk ik.

Villa Astrid: R.I.P.?

Het project "Villa Astrid" is van start gegaan: er komen 9 wooneenheden (5 woonhuizen met tuin en vier appartementen in de vroegere villa), alsook een kinderdagverblijf. 

Historisch erfgoed?
De barakken op de rand van het domein zijn opgeruimd en de firma heeft ook de aanval ingezet op het gebouw van de villa zelf. Alhoewel men laat uitschijnen de villa te ontzien ("aanpassingen aan de representatieve gevels worden minimaal gehouden"), blijft er van de villa niet veel recht staan (foto17).
De villa heeft een ruim tien jaar leeg gestaan. Het gevolg kan zich raden: ze is danig verkrot: het beton is afgebrokkeld, de ramen zijn vermolmd... wat er zich binnen bevindt kan ik moeilijk iets van zeggen, maar kan ik wel raden. Enkel de voorgevel en een zijgevel staan nog overeind, het dak is eraf gehaald, de ramen en deuren eruit...  Voor mijn part slaat men dan maar de hele boel neer en begint men van vooraf aan, of men bouwt het geheel terug op naar het ontwerp van vroeger.
Nu is dit typisch voor de manier waarop er met historisch waardevolle gebouwen wordt omgegaan in Turnhout. Men laat ze eerst jarenlang verkrotten, dan worden ze verkocht en dan wordt de boel afgebroken, waarbij men hooguit een gevel overeind houdt. Vraag is of hiermee het historisch waardevolle karakter eer wordt aangedaan. Voorbeelden in Turnhout zijn er legio: denken we maar aan heel de omgeving van de markt, het Steentje, het oude stadhuis.. en meer recent de gebouwen van Brepols. (foto106) Nog hangende is het huis in de Warandestraat, waarvan de tuin uitgeeft op het Kasteel (foto36). Jarenlang is het verkommerd, het is nu verkocht... eens zien wat ervan overblijft. 
Maar niet alleen in Turnhout is het zo: een schrijnend voorbeeld is het Hof in Vosselaar (nu).  Blijkbaar is er een dispuut gaande tussen de eigenaars die het domein van het Hof willen verkavelen en de gemeente. Deze wil het Hof kopen en in geval van verkoop willen ze ook de omgevende gronden helpen te verkavelen. Maar de eigenaars vinden de aangeboden prijs te laag. Dit is natuurlijk kiezen tussen de pest en de cholera: nu (zonder verkoop) staat het Hof verder te verkrotten; als de gemeente het kan kopen worden de omliggende gronden verkaveld... en is de groene omgeving naar de vaantjes.

Groen?
Blijkbaar heeft de Ark duidelijk gemaakt aan de aannemer dat men de bestaande bomen op het terrein moet respecteren, ook omdat deze voor een aanzienlijk bedrag getaxeerd zijn. De vrees dat de bomen zouden moeten verdwijnen, blijkt in eerste instantie ongegrond. "Het gebouw met karakteristieke uitstraling en de monumentale bomen bepalen het beeld aan de Koningin Astridlaan, ook in de toekomst." De grote beuk blijft dus gespaard (foto17); toch blijft de vraag in hoeverre hij de verandering in grondwaterpeil wegens de graafwerken zal overleven.
"Elke woning heeft een eigen private tuin (image3)": Als je weet wat er op dit stukje bij elkaar wordt gepropt, dan kan je juist een stoel buiten plaatsen...

Kind?
Op het eerste gezicht krijgen de kinderen een prachtig kinderdagverblijf; maar dan wel op hun maat: klein maar fijn. Alles wordt volgepropt... in plaats van de opengevallen plaats te gebruiken voor een speeltuintje en wat groen, zodat de kinderen buiten kunnen. Nu is dit ook allemaal mini-mini... Want de grond moet opbrengen en opbrengen betekent: volproppen met huizen en appartementen.

De groene troeven van Turnhout met een korreltje zout

Argus, het milieupunt van KBCV en Cera, heeft een wandel-of fietstocht opgesteld door Turnhout: Ontdek de groene troeven van de stad Turnhout. (bron).
In de inleiding van de brochure wordt Turnhout voorgesteld als een stad die ijvert voor groenbehoud en natuurzorg. Turnhout ziet zich graag als centrumstad op mensenmaat, die het behoud van de groene omgeving prioritair stelt (p.7).
De zoektocht leidt je naar:

• de Grote Markt
• Turnova
• Begijnhof
• Park Begijneveldekens
• Taxandriamuseum
• Kasteel van de hertogen van Brabant
• cultuurhuis de Warande
• Nationaal Museum van de Speelkaart
• Natuurpunt

De fietslussen leiden je naar

• het stadspark
• de stadsboerderij en de jachthaven

Ja, Turnhout heeft wel wat moois te bieden. De vraag is of dit wel allemaal "groene troeven" zijn. Is het hier weeral geen geval van een mooi stukje propaganda... de dingen anders voorstellen dan ze zijn, ze mooier voorstellen dan ze zijn...

• de Grote Markt: het grootste salon van het land: een vlakte van keien, in de zomer vol terrassen van de omliggende cafés; in het centrum langs de Sint-Pieterskerk is er wel een beperkte groene zone en hier en daar staan op de vlakte wel enkele boompjes...  Toch blijft dit plein een lege indruk geven; waarschijnlijk kan het niet anders omdat de markt hier moet doorgaan; maar om dit nu als groene troef uit te spelen vind ik toch wat overroepen.
• Turnova: de site van het voormalige Brepols, decennia lang een verloederd stadshart. Het project Turnova biedt in theorie ruimte aan veel groen; toch zal het grotendeels op de daken te vinden zijn en in de tuinen van enkele huisjes achteraan de site; voor de rest zal er hier en daar een verdwaald boompje of struikje te vinden zijn... voor zolang het duurt: zolang het niet kapot gaat aan gebrek aan water of als het niet met zijn wortels de tegels omhoog wrikt, want dan wordt het te gevaarlijk en wordt het gerooid... Neen, veel groen verwacht ik hier niet, in tegenstelling wat de propagandafotootjes ons willen doen geloven.
• Het begijnhof (info) biedt een rustpunt in het stadshart. Een mooie oude oase waarvan het eerst melding werd gemaakt in 1340. Het landschapsbeheersplan (bron) op initiatief van het OCMW wil het eigen karakter bewaren en versterken. Hopelijk leidt het onderzoek naar de kwaliteit van de beuken  niet tot de verwijdering ervan, want zij bepalen grotendeels het groene karakter van het begijnhof.
• Het Park Begijneveldekens is een mooie realisatie op de voormalige rangeerterreinen van de NMBS. Groen heeft hier enkele jaren geleden voor geijverd, in ruil voor zijn depannage van het stadsbestuur. Toch wordt ook dit stukje groen bedreigd: op papier kan het OCMW aan de voorzijde van het park nog flats optrekken en achteraan is ruimte voorzien voor huizenbouw. Hoe een parkje van een voorschootje groot toch nog een hypotheek met zich meedraagt. Dus: een kleine groene troef onder voorwaarden.
• Het Taxandriamuseum is gehuisvest in een mooi historisch gebouw: Het gebouw met den Toren: een van de oudste stenen burgerlijke huizen van Turnhout (voor het eerst vermeld in 1570) (info). Het heeft ook een kleine, mooie tuin en een voortuintje. Het omliggende historische goed is intussen ook al verdwenen: het convent...
• De omgeving van het kasteel (info) en het cultuurhuis de Warande is wel mooi. De bomen rond de vijver van het kasteel en de enkele bomen die nog resten op het plein geven het een apart cachet. Toch ook hier zijn de bedreigingen legio: de sequoia die er staat werd geschoren door de uitbreiding van de warande en ingesloten door plaveien, de haagjes die wat verderop stonden werden opgeruimd.... Een groot deel van het plein is herschapen in een groene gazon, doorsneden met zitbanken... kan moeilijk anders, omdat er ondergronds de parking is gegraven. Toch wel een mooi stukje groen in het stadshart; zeker een troef.
• Het Nationaal Museum van de Speelkaart heeft natuurlijk zijn historische waarde. Het is gehuisvest in de gebouwen van een vroegere textielfabriek (in plaats van Brepols dan zou het in zijn natuurlijke context gebleven zijn); omgeven door een parking.... waarvoor ook al weer plannen zijn om er huizen te zetten? Wat hier een groene troef van maakt, blijft me een raadsel.
• De gebouwen van Natuurpunt zijn wel mooi; maar vooral de tuin is een schat voor de vogels en vlinders. De verschillende hagen, hoge bomen, vijvertje... maakt het tot een prachtig biotoop in het centrum van de stad. Ook al wordt dit domeintje stilaan verder ingesloten, toch blijft het een groene troef van de natuurvereniging.

En dan nog de "troeven" waarlangs de fietslussen je leiden...

• Het stadspark met zijn grasvelden, lanen met bomen, stukjes bos, een kooi met dieren (ezels, geiten, schapen, kippen en hanen, pauwen, herten, ganzen, ....), binnen afzienbare tijd een zwembad dat hopelijk terug kan gebruik worden, een speelweide voor de kinderen, tennisvelden, een voetbalveld met piste, een sporthal.  Het blijft een mooi stukje. Toch is het de laatste tientallen jaren al omsingeld door de nieuwe wijk achter de dierenweide, door de appartementsblokken niet ver vandaan. Ook is het van binnen aangevreten door de Handelsschool, door de sporthal, door de inplanting van de voetbalclub.... Toch nog steeds de moeite waard en hopelijk blijft men er nu met zijn handjes af.
• De stadsboerderij is een boerderij die men heeft opgemaakt en nu gebruikt als een soort educatief centrum. Het staat nu nog midden in de velden, midden in landbouwgronden. Toch is men deze gronden in ijltempo aan het inpalmen voor huizen. De landbouwgrond eromheen verdwijnt, de stadsboerderij zal als een vreemd lichaam overblijven, als een restant aan eerdere tijden. In het gebied wordt wel 20% park voorzien (met dank aan de inspanningen van het bestuur en de stadsdiensten), toch is er 80% open ruimte opgeofferd aan het uitbreiden van de stad. Ik kan het moeilijk over mijn hart krijgen om dit een groene troef te noemen...
• De jachthaven is een mooi stukje Turnhout. De torens zijn voornamelijk opgetrokken op terreinen van vroegere industrieën: Allard en Anco. Toch wordt de jachthaven stilaan een blokkendoosje, nu binnenkort aan de overkant het waardevolle stukje struweel wordt volgebouwd met drie blokken appartementen. Wat nog aan groen rest is: het rijtje bomen langs de vaart en vijf meter aan weerskanten van de vaart. Verder heb je er de ligweiden met enkele boompjes (die enkele van de bewoners al weer weg wilden omdat ze zogezegd hun zicht op de boten belemmerden). Dus een mooi panorama... maar waar het groen weeral duidelijk moet inbinden...

Al met al zijn er mooie plaatjes in Turnhout te schieten. Ook in het straatbeeld probeert men met boompjes en kleine aanplanten het straatbeeld wat te verzachten. Toch moet het groen steeds meer terrein prijs geven, letterlijk en figuurlijk. Om dan uit te pakken met Turnhout als groene stad?

Zwembad en paddenstoel

Rare titel... wat hebben zwembad en paddenstoel met elkaar te maken?

Het zwembad
Nu zou het kunnen dat er stilaan paddenstoelen groeien in het zwembad; ze houden van vochtige milieus en zijn de eerste om dood hout verder af te breken... Met de jarenlange leegstand kunnen hier en daar de eerste exemplaren opdagen. Het zou zelfs een mogelijke uitkomst kunnen zijn voor het stadsbestuur: laten we er een champignonkwekerij van maken..

Neen, serieus: er is een "oplossing" gevonden voor het zwembad. Met Essa als architectenbureau, Pellikaan als bouwfirma en Optisport voor de uitbating van het zwembad; samen vormen ze de "zwembadgroep".  De zwembadgroep krijgt een jaarlijkse werkingssubsidie van 1 150 000 euro; het contract loopt over 20 jaar (bron). De verbouwing wordt op 6 miljoen euro geschat
Er wordt gemeld dat het uitbaten en onderhouden met eigen personeel duurder zou uitkomen.
Enkele bedenkingen hierbij:

• Hoe komt het dat eigen personeel in overheidsdienst duurder uitkomt dan privé - die dan toch ook nog winst moeten maken?  Toch een serieuze en langdurige uitgavepost op de stadsbegroting. Ik vraag me af hoeveel van dit geld echt verantwoord is.
• Wordt er nog gerept over de verantwoordelijkheid van het débacle van het zwembad: de bouw die er nu staat en de problemen die dit mee heeft gebracht? Wie is hiervoor verantwoordelijk: de architect, de aannemer, .... het toenmalige stadsbestuur (meer bepaald verantwoordelijke schepen... dit was?... wie weet het nog?...). Met deze deal lijkt het alsof de stad de kosten van het mislukte zwembad op zich neemt...
• Misschien helemaal niet ter zake; maar wie gaat wandelen in het stadspark, naast de vijver aan de kant van het zwembad, kan niet naast de grote afvoerbuis zien die continu water spuit in de beek ernaast... Is dit ecologisch te verantwoorden?
• Welke garanties heeft de stad dat de veranderingen ook een oplossing zijn voor de problemen? Wie is verantwoordelijk (en draait voor de extra kosten op) als er nieuwe problemen opduiken? Waarom wordt niet duidelijk gecommuniceerd waar de problemen lagen? Hoe komt het dat men tot nu toe deze problemen niet heeft kunnen oplossen? 

Het is wel raar dat te samen met het vinden van de oplossing voor de technische oplossing voor de problemen de exploitatie wordt uitbesteed. Waarom kon deze oplossing niet eerder gevonden worden? Waarom moet dan het geheel worden uitbesteed ten koste van veel centjes die gedurende een lange periode (20 jaar) flink aan de stadskas gaan vreten?

De Paddenstoel
Deze centjes moeten wel ergens vandaan komen. In een vergadering met de ouders is gezegd dat het schooltje de Paddenstoel in de Jozef Simonslaan moet verdwijnen om de stadskas aan te zuiveren. De verkoop van de gronden zou 600 000 euro in de stadskas moeten doen vloeien (bron).  Dus niet omdat er weinig kinderen zijn, niet omdat er weinig toekomstperspectieven voor het schooltje zouden zijn... gewoon om de grond waarop het staat in te pikken; je zou kunnen zeggen om het zwembad te betalen ... of je zou ook kunnen zeggen om bij te dragen aan de winsten van enkele firma's - want ik veronderstel dat ze toch niet met verlies zullen werken.
Ik zou het kindereffectenrapport bij dit dossier wel eens willen inkjken...

In het weekend van 20-21juni kwam het bericht dat het gemeentebestuur aan de gemeenteraad zou vragen de sluiting van de school te schorsen. Dit betekent niet dat ze openblijft... wel dat de stad nakijkt of het dossier juridisch wel waterdicht is... 

Duikers... slordig werk voor een harde prijs

Het pad langs het kanaal is enkele maanden buiten gebruik geweest omdat de duikers aan herstelling toe waren (foto265). Volgens het spandoek dat het paadje afsloot liep de kostprijs op tot 1.1 miljoen euro.

De werken zijn intussen gedaan, tenminste dat veronderstellen we. Maar de toestand waarin de duikers zijn achtergelaten is allesbehalve. Ook het buurtwerk Stokt heeft hiertegen al zijn stem laten horen. De helling werd niet afgewerkt (foto306), de bomen werden omvergeduwd (foto306), het paadje werd verhard met redelijk groot steenafval (foto306). Dit laatste betekent dat het erg moeilijk is om met een buggy langs het paadje te wandelen. Wat een contrast met de plaats waar de beek onder de Oude Beersebaan loopt...
De aannemer heeft het geld (een toch niet geringe som) waarschijnlijk intussen binnen...

Veldekensloop: stinkend poeltje

Al eerder berichtten we over de Veldekensloop. Blijkbaar is er een riolering van de Anco Torens verkeerd aangesloten. Gevolg is dat de Veldekensloop veranderd is in een stinkende open riool (foto290).
In het krantenbericht aangaande werd gemeld dat de stad opteert voor overleg. Blijkbaar vordert dit niet erg, want er is nog weinig beterschap te merken.
In mijn ogen is het nochtans simpel: je ontbiedt alle betrokkenen (architect, aannemer(s), bouwheer).

• Hoe staat het op het plan? Is dit slecht getekend dan is de architect schuldig.
• Als het goed op het plan staat en het is slecht uitgevoerd: dan is de aannemer verantwoordelijk.
• Eventueel kan dit worden aangevuld met verantwoordelijkheden van de bouwheer.

De verantwoordelijken staan ook in voor de sanering van de Veldekensloop en eventueel ander geleden schade. Ook de milieuschade kan verrekend worden.
Dus zo moeilijk lijkt me dit niet.

Natuurpunt: het andere verhaal

In de berichtjes over het beheer van het vennengebied

Natuurpunt geeft het voorbeeld?
Dringend gevraagd: nieuwe vitale bossen
heb ik enkele kritische vragen gesteld bij het rooien van de bossen door Natuurpunt.

Naar aanleiding van dit laatste had ik een gesprek met iemand van Natuurpunt. Hier volgt het andere verhaal, bekeken vanuit de natuurvereniging.

Het Turnhoutse Vennengebied is erg waardevol. Het is één van de weinige resterende natte heidegebieden. Daarom wordt het beheer en de ontwikkeling ook door Europa ondersteund. In de bossen er rond is er nog bodem aanwezig waar de pollen van de heide overleefd hebben en niet vernietigd zijn door landbouwactiviteit of andere bezigheden.De heide heeft in het verleden een grote rol gespeeld in het kunnen overleven in armoede; ze voorzag in brandstof, voeder voor de schapen en leverde meststof voor het land.

De Amerikaanse eik, die overal te zien is, is een exoot. Hij beschermt zich door de bodem rond zich te verzuren en kwistig zijn vruchten uit te zaaien. Daardoor groeit er niet veel anders meer in zijn geburen. Bovendien herbergt hij weinig insecten. Het is een erg armzalige boom. Een bos met Amerikaanse eiken kan men zelfs met moeite een bos noemen.

Door het rooien van zulk 'n bos en dit te vervangen door natte heide creëert Natuurpunt dus een enorme meerwaarde. Daarvoor is de vereniging niet genoodzaakt de gerooide bomen te compenseren. Dit wordt ook zo erkend door de overheid en maakt deel uit van het betreffende beheersplan.

Doorheen de weiden lopen dreven die ook vaak met Amerikaanse eiken zijn afgezoomd. Deze blijven bewaard vanwege hun cultuurhistorische waarde. Toch is dit ook niet onbesproken. Vleermuizen gebruiken lineaire structuren (waaronder ook deze dreven) om zich te oriënteren. Maar tegelijkertijd zijn deze lijnen ook barrières. Doordat de bomen schaduw geven, een licht koeler micro-klimaat creëren, vormen ze een moeilijk te overschrijden lijn voor o.a. gentiaanblauwtjes. Deze vlinders zijn erg gevoelig voor lichte temperatuurschommelingen.

Om de vennen te behouden is het van belang dat

• de zuurtegraad laag blijft (en er dus zeker geen bladafval van Amerikaanse eik in komt)
• de wind vrij spel blijft houden over het wateroppervlak (om verlanding tegen te gaan)

Daarom worden de meeste vennen rondom ontdaan van bomen.

Door de vennen en de omliggende weilanden zo te beheren krijgt men veel insecten, veel weidevogels... 

Om u nog even te laten genieten van het mooie landschap hier nog enkele foto's (foto302, foto303, foto304). Dit is nog het meest overtuigende argument...

De bovenliggende argumentatie is intussen ook op internet verschenen: Bomen kappen voor de diversiteit (bron). Ook in GVA verscheen een artikel: Kappingen hebben resultaat. (bron). In dit artikel wordt aangehaald dat de kappingen blijkbaar de biodiversiteit versterken: het bont dikkopje is al waargenomen, maar ook diverse bedreigde of kwetsbare broedvogels zoals de boomleeuwerik, de boompieper, de wielewaal, de gekraagde roodstaart. Ook inheemse planten zoals kleine zonnedauw en moeraswolfsmelk, keren terug. Deze argumentatie kan ik wel niet erg volgen: de kappingen zijn nog maar net gedaan en toch zou dit al invloed hebben op de aanwezige vogels en planten? Ik geloof er niet veel van... En dus een kijkje genomen op de site waarnemingen.be. Daarin zie ik dat de verschillende vogels en planten die aangehaald werden ook al in 2010 werden waargenomen. Ze zijn dus zeker geen nieuwigheid in de vennen, laat staan dat ze te danken zouden zijn aan de kappingen.
In het boek "Vogelzang in Nederland"  vindt men op p. 154 - 155 een overzicht van de vogels per biotoop. We overlopen even de vogels wiens voorkomen aan het kappen van de bomen worden toegeschreven:

• de boomleeuwerik komt veel voor in loofbos, komt veel voor in heide, komt voor in duin
• de boompieper komt veel voor in loofbos, komt veel voor in heide, komt voor in duin
• de wielewaal komt veel voor in loofbos
• de gekraagde roodstaart komt sporadisch voor in bebouwing, komt voor in park en tuin, komt veel voor in loofbos, komt voor in naaldbos, komt sporadisch voor in heide en in duin

Dus al met al heeft men door het kappen van de bos de kans verminderd dat de vermelde soorten zullen voorkomen.

Hiermee wil ik niet zeggen dat het rooien van de bomen misschien vogels en ander leven zal aantrekken dat er anders niet zou zijn, maar men heeft ook wel een deel leven weggenomen. Ik wil hier enkel zeggen dat de vermelde waarnemingen moeilijk of niet gebruikt kunnen worden om de kappingen te rechtvaardigen.

Natuurpunt zou m.i. zuiverder in zijn schoenen staan als men de bomen (ook de Amerikaanse eiken) zou compenseren in de onmiddellijke omgeving. Zo zouden tegenstanders die het fenomeen van het ontbossen door de vereniging aangrijpen om deze aan te vallen, de mond gesnoerd kunnen worden. (En zou ik ook tevreden zijn).

Money Money Money... we don't need no education

Het stadsbestuur van Turnhout gaat het wijkschooltje in de Jozef Simonslaan sluiten.(bron). (foto299 foto 299) Het schooltje stond op de lijst van gebouwen waar de stad vanaf wil. Marc Boogers, schepen van onderwijs Groen zegt in de krant: "De school in de Jozef Simonslaan, dat is een oud conciergegebouw en diverse klascontainers die aan vervanging toe zijn, gelegen op een waardevol stuk grond". Lees: de stad heeft hier de mogelijkheid om de boel te verkavelen en zo een aardig centje mee te pikken.

Dat de kleuters nu 400m verder naar het Stadspark moeten trekken, dat lijkt de bestuurders niet onoverkomelijk. Zonder commentaar mijnentwege....

En daarmee gaat de verstening van Turnhout gewoon verder, en het stadsbestuur neemt hier vrolijk aan deel, om economische redenen.... want anders zouden ze de belastingen moeten verhogen..Intussen kan men wel tienduizenden euro's uitgeven aan studies hoe men de bibliotheek best zou inrichten, is er nog steeds geen beweging in het zwembad waar duizenden euro's al weg zijn gevloeid maar waar er nog maar weinig is gezwommen....  De overheid staat in zijn nakie, en zet zich nog verder in de uitverkoop. Dus bouwheren: prop ook dit stuk maar vol huisjes... tot de huizenmarkt oververzadigd geraakt, de prijzen kelderen, de leegstand en verkrotting zich meester begint te maken van de stad... maar ja, dat konden we dan toch niet voorspellen?


Even total loss...

• Als men dit wijkschooltje kan sluiten, waarom dan niet ineens alle wijkscholen sluiten?
• Heeft men nog een bibliotheek nodig? Misschien kan dit wel vervangen worden door de verspreiding van e-boeken? Lekker futuristisch...
• Heeft men wel een cultureel centrum nodig? Oh, neen, dit was reeds in handen van de provincie gegeven, dit is natuurlijk ook een elegante oplossing... anders zou men het evengoed kunnen verkavelen...een privé-rusthuis lijkt me wel wat...
• En het oude stadhuis op de markt staat er ook maar wat voor spek en bonen bij... misschien kunnen we er wel een hotel van laten maken? Het archief verhuist naar de Warande, maar omdat de Warande wordt verkaveld... is er een probleem... Of toch niet, want waarom heeft men een archief nodig? Het kost alleen maar geld, uit economische redenen kan men dit maar best afschaffen, vernietigen... anders moeten we de belastingen verhogen.

Ik weet het, ik trek het wat in het belachelijke... Politiek is geen gemakkelijke job: het is elke dag opnieuw keuzes maken, verschillende belangen tegenover elkaar afwegen... maar mijn punt is: het economische standpunt overweegt sterk; en in de ruimtelijke ordening wordt dit vertaald naar steeds meer verstening, huizenbouw (want daar is voorlopig nog geld te rapen) en steeds minder ruimte voor andere zaken (bomen en ander groen, spelgelegenheid, openbaar domein en openbare dienstverlening).

Stokts plein: onbegrijpelijke verspilling en verminking

De plannen van de Ark met het Stokts Plein zijn blijkbaar nog altijd niet in de fase van de officiële aanvraag. Toch moet er ernstig rekening mee gehouden worden. De plannen, voor zover er iets over  bekend is, blijven bij mij gemengde reacties uitlokken. Toch is hetgeen erover bekend is weinig geruststellend: zie het jaarverslag 2013 van de Ark  p. 13 waar het plein en betonnen indruk geeft, met enkele boompjes aan de kant (bron); in een artikel in GvA stond de aanblik van de hoek Brugstraat- Hertoginstraat: wat een aaneengesloten bebouwing laat zien, zonder voortuintjes (bron).

Aan de ene kant ben ik blij dat blijkbaar het grootste deel van het plein zou behouden blijven.  Toch is het zo dat het gedeelte met groen, grote bomen en speeltuig aan de kant waar nu de garages staan, zal verloren gaan. Ook over de voortuintjes van de verschillende huizen maak ik me zorgen (gebaseerd op de foto die de Ark heeft vrijgegeven). De buurtbewoners ijveren al jaren voor een gemakkelijker en eenvormige toegang vanuit de omringende tuinen tot het plein. Zo zou er ook meer sociale controle kunnen komen en zouden de bewoners met hun fietsen langs achter in de tuin kunnen geraken. Maar blijkbaar is dit teveel gevraagd. Het behoud van het plein hebben we waarschijnlijk te danken aan het feit dat de stad er (gedeeltelijk) eigenaar van is. Toch speelt het bestuur in dit project toch een beetje een dubbel spel (zie verder in dit bericht).

Aan de andere kant is het wraakroepend dat toch wel 22 degelijk gebouwde huizen worden gesloopt door de sociale huisvestingsmaatschappij. Blijkbaar staan deze huizen ook niet aaneengesloten, want er staan ook huizen tussen van eigenaars die behouden zouden blijven.  Dit zou het project een kakofonische aanblik geven. Blijkbaar beschouwen de jonge ontwerpers van de Ark de bestaande huurwoningen als "oude krotten". Degenen die het project dragen hebben blijkbaar weinig historisch besef... en bovendien weinig respect voor de eigenheid van de buurt. Dit terwijl vele huizen nog recent gerenoveerd zijn. In een aantal staan nog maar pas nieuwe condensatieketels, de elektriciteit is er vernieuwd, er is een nieuwe keuken geplaatst.  Als de huizen worden afgebroken, dreigt veel ervan op het stort terecht te komen. Veel van de mensen huren er al meer dan twintig jaar... zij zien zich nu voor andere situaties geplaatst: zullen ze er nog terecht kunnen? welke gevolgen heeft dit? En zoals algemeen geweten is nieuw niet noodzakelijk beter. Uit eigen ervaring weet ik dat de  muren van de huizen in de wijk solide zijn; probeer er maar eens een nagel of kram in te krijgen, terwijl in nieuwbouw gyproc de kroon spant.
De redenering dat de huizen niet meer aangepast zijn en ook niet meer aangepast kunnen worden aan de recente kwaliteitseisen is op zijn minst gezegd dubieus. In de Taeymanslaan, een straat verder dan waar de huizen worden gesloopt, is dezelfde maatschappij (de Ark) nog steeds ijverig bezig aan het renoveren van 26 huizen, (foto297) die van hetzelfde type zijn die een straat verder als krotten worden beschouwd. Op de ene plaats renoveert men, een straat verder slaat men alles tegen de vlakte..  Onbegrijpelijk vind ik dit, op zijn minst weinig consequent.
Een speciaal geval vormt het buurthuis. Het buurthuis is sinds een paar jaar (2011) verhuisd van de hoek van het Robsonplein naar het midden van de Brugstraat. Hoeveel geld er is ingestopt voor de aankoop, maar daarna ook nog voor de renovatie is me niet bekend, maar het moet een behoorlijk bedrag zijn. En na enkele jaren gaat men dit buurthuis mee slopen en gaat men een ander bouwen in het nieuwe gedeelte... Blijkbaar kan de verspilling van het gemeenschapsgeld niet op.

Zoals al eerder gezegd (zie bericht Stokts Plein) vind ik het erg raar dat de Ark de toestemming zou krijgen van de stad om een halve wijk af te breken. Dit terwijl er bij andere renovaties en noodzakelijke aanpassingen van de woningen vanuit de stadsdiensten sterk wordt aangedrongen op het bewaren van de eenheid en eenvormigheid van de wijk. Dit project zal de wijk verminken...

Nu is het zo dat de stad de gedeeltelijke redding van het plein betekent ..... maar anderzijds: wie zit in de Ark? Het bestuur is grotendeels politiek samengesteld. De samenstelling van de raad van bestuur is niet zo gemakkelijk te vinden. Via de jaarrekeningen bij de Nationale Bank kan en wel vermeldingen vinden, maar blijkbaar is de samenstelling van het bestuur intussen reeds grondig veranderd (bron). Ik begrijp niet waarom de politieke verantwoordelijken de verminking van de wijk en de verspilling van gemeenschapsgeld goedkeuren... Dankzij de stad kan het plein waarschijnlijk grotendeels behouden blijven, maar de vertegenwoordigers van het stadsbestuur zorgen er mee voor dat de wijk verminkt wordt. Misschien spelen er andere belangen mee, maar daar kan ik alleen maar naar raden.

En dan is er nog het spelletje van het beheer van informatie: plannen worden getekend, architectenbureaus ingeschakeld, buurtvergaderingen belegd... er wordt gezegd dat de afbraak van de woningen voor heel binnenkort zou zijn, dat de realisatie van het project nog meerdere jaren op zich kan laten wachten... er is zelfs nog geen officiële aanvraag... Dit alles maakt verzet tegen de plannen er niet gemakkelijker op..

Het meest verontrustend is nog de uitlating van de Ark dat men nog niet goed weet wat te doen met het plein. Men bekijkt het nog, want voorlopig zijn er niet voldoende financies... Hopelijk komen de financies er nooit en kan het plein blijven wat het nu is: een veilige en groene speelplaats voor de kinderen in de buurt.